Home » Yeni Konular

SHIGERU BAN KİMDİR?

Submitted by on 02 Kasım 2016 – 13:00

Ünlü MimarlarShigeru Ban 1957 yılında Tokyo’da dünyaya geldi. Babası bir iş adamı annesi ise kadın giyim markası olan ‘’Haute couture’’nin tasarımcısıdır. Babasının müziğe olan düşkünlüğü Ban’ ı da erken yaşta keman öğrenmeye teşvik etmiştir. Böylece Ban sanatla o zamanlarda tanışmıştır. Evlerine gelen işçileri izlerken duyduğu hayranlıkla birlikte de ahşaba olan ilgisi başlamıştır.

Ban ilkokul ve ortaokulda sanat ve zanaata olan düşkünlüğünü gösterme fırsatı bulmuştu. 9. Sınıfın yazında yaptığı ev modeli okulda sergilendi.

Güney Kaliforniya Mimarlık Enstitüsü’nden mezun olan Shigeru Ban mimarlık hayatına geleneksel Japon mimarisinden etkilenerek başlamıştır. Shigeru Ban; çevreye olan saygısı ve ekolojik yaklaşımıyla yenilenebilen malzemeleri kullanarak olağanüstü strüktürler oluşturmuştur. Suya karşı yalıtılmış karton, kağıt boru, bambu, prefabrike ahşap gibi doğayla bütünleşen yenilikçi malzemeleri kullanması; onun gelenekseli modernle birleştirme konusundaki yaklaşımını yansıtır.

Shigeru Ban, Afrika’da katliamlar yüzünden göçenler için tasarladığı ‘’Geçici Barınaklar’’ projesi, Türkiye’ de yaptığı Acil Deprem Konutu projesi gibi projelerle; çevreci ve insani kaygılarını sosyal problemlere olan radikal yaklaşımıyla ifade etmektedir. Shigeru Ban’a göre mimarlık; barınma ihtiyacını karşılarken insanların yaşam kalitesini artıran ve dünyanın iç güzelliğini kutsayan yeni mekanlardır. Ban tasarımı bir sosyal sorumluluk olarak ele almıştır. O’na göre tasarım oldukça sağlam, ucuz ve kolay hayata geçirilebilir olmalıdır.

Bu anlayış doğayla mimariyi birleştiren organik yaklaşımı da açıklamaktadır. Ban‘ın tasarım felsefesi; Alvar Aalto‘nun yapıtlarından esinlendiğini ve onun öğretilerini devam ettirdiğini gösterir niteliktedir. Aalto 30’lu yıllarda Japon mimarisinin doğaya olan duyarlığı ve zanaatkârların becerilerinden de etkilenmiş ve yapıların doğayla uyumu onun amaçlarından biri olmuştur. Yıllar sonra Shigeru Ban’ın yapılarında da aynı kaygının ve yaklaşımın devamını görmek mümkündür.

geri dönüşüm malzemelerinden tasarım yapmak

2007 yılında Londra’da düzenlenen Barbican Sanat Galerisi’nde modernist hareketi, hareketin geçmişiyle şimdiki hali ve muhtemel geleceği ile bir araya getiren bir sergi düzenlendi. ‘’Shigeru Ban’ın Gözlerinden’’ isimli sergi büyük Fin tasarımcı Alvar Aalto ile Japonya doğumlu Ban’ın kendi benzersiz mimari yolculuğu arasındaki benzerlikleri göstermiştir. Vurgu; mimariyi elitist, maddiyat güdümlü, sembol yaratma odaklı çevrelerden koparıp ‘temel ihtiyaç’ kavramına odaklanan hümanist, duyarlı ve romantik eserler üzerineydi.

Sergide Shigeru Ban’ın çalışmaları, kağıt, bambu ve ahşap ile yapmış olduğu deneyimleri tanıtmaktaydı. Ban ilk kez 1986 yılında Tokyo’da Alvar Aalto sergisini yaparken kağıttan yapılmış boruları strüktürel eleman olarak kullanmıştır. Bu çalışmadan sonra geri dönüşümlü malzemeleri alışılmışın dışında kullanarak modernizme yeni bir yorum getirmiştir. Bu sergide Kobe depreminde evsiz kalanlar için yaptığı geçici barınaklarda kartonların kullanılması ile ilgili projesi sergilenmekte. Bu çalışma Alvar Aalto’nun ikinci dünya savaşı sonrasına getirdiği prefabrik konut mimarisindeki insancıl yaklaşımla paralellik kuruyor. Bu prefabrik konutlarda geleneksel malzemelerin teknolojiyle modern mimaride nasıl kullanıldığı üzerine denemeleri yansıtılıyor. Savaş sonrası yapılarının diğer bir özelliği ise malzeme kıtlığı yaşanması ve buna rağmen en küçük detayına kadar düşünülmüş ve tasarlanmış, olabilecek en iyi malzeme ve işçilikle yapıların yapılmış olmasıdır.

yenilikçi mimari tasarımlar

Shigeru Ban’ın mimarlık anlayışında dikkat çeken bir başka nokta ise; iç mekan ve dış mekanı bir bütün olarak ele alması ve akışkanlığın sağlanmasıdır. Ban iç mekan ve dış mekan arasındaki bu devamlılığı kartonların yapısındaki dairesel formları bir araya getirerek oluşturmuştur. Ban, Center Pompidou Müzesini tasarlarken; müzeyi kentle bağlamak istediği için her biri katedral, istasyon binası ve Seille Park gibi şehrin sembol yerlerini gören tüpler tasarlarken cepheyi ise tamamen cam panjurdan yapmıştır.

Mesleki bilgisini insanlık yararına kullanmayı amaç edinen Shigeru  Ban 2014 yılında Pritzker ödülüne layık görüldü. Ödül haberini aldığında Paris ofisinde olan Ban duygularını şu şekilde ifade etti: “Pritzker almış bir mimar olarak dikkatli olmalıyım. Özel sektöre hazırladığım konut projelerinde ve dahil olduğum afet yardım çalışmalarında, proje ürettiğim insanları dinlemeye devam etmeliyim. Bu ödülü, şu ana kadar yaptığım işleri devam etmem ve bunları daha da geliştirmem yönünde bir teşvik olarak görüyorum.” Shigeru Ban çalışmalarını Keio Üniversitesi Çevre ve Bilgi Bilimleri Fakültesi’nde profesör olarak devam ettirmektedir.

 

Tags: , , , , ,

Leave a comment

Add your comment below. You can also subscribe to these comments via RSS

Be nice. Keep it clean. Stay on topic. No spam.

You can use these tags:

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong> 

This is a Gravatar-enabled weblog. To get your own globally-recognized-avatar, please register at Gravatar