Ana sayfa » Nevart, Sanat, Yeni Konular

ROBERT ROUSCHENBERG VE KOLAJ

Gönderen kişi | 15 Mayıs 2020 – 12:45

1950 sonrası sanat anlayışının gelişiminde önemli bir yere sahip olan Robert Rauschenberg (1925-2008) soyut dışavurumculuk, pop art, minimalizm, neo-dada, enstalasyon (yerleştirme) sanatı, asamblaj, kavramsal sanat, performans sanatı gibi pek çok sanat akımına ve anlayışına dahil olmuştur.

Rauschenberg, gündelik nesnelerle, sanatsal nesnelerinin benzerliklerini ve farklılıklarını sorgulayarak; sanatın, sanat yapıtının, sanatçının limitlerini zorladığı, sınırlarını genişlettiği eserler vermiştir. Etkilendiği sanatçılar arasında Dada sanatçısı Kurt Schwitters, ressam ve renk kuramcısı Josef Albers  ve kavramsal sanatın öncülerinden Marcel Duchamp  ile Joseph Beuys  sayılabilir.

Rauschenberg’in Duchamp’la düşünce, üretim yaklaşımı olarak benzerliklerine karşın önemli farklılıkları da bulunmaktadır. Sanat tarihinde devrim yaratan sanat nedir sorusuna Duchamp, her şeyin sanat olduğu yanıtını vermektedir. Rauschenberg’in bakış açısında ise, sanat her şeydedir.

Robert Rouschenberg 1951. Oil and newspaper on four canvas panels, (221 × 434.3 cm).

Robert R0uschenberg "White Painting" 1951, 3 Panel. 183x 274 cm

Rauschenberg, 1953-1954 tarihlerinde monokrom resim serisi olarak tanımladığı; “Siyah ve Beyaz resimlerden”, “Kırmızı resimlere” geçmiştir. Bu dönemde kolaj ve bulunmuş objeleri kullanmaya başlamıştır. Bu resimlerinde farklı ton ve türlerini kullandığı kırmızı boyayla birlikte tahta, çiviler, tuval yüzeyine gazetelerin ve diğer görsellerin baskısı v.b. gibi çok çeşitli materyallerin yardımıyla, tuval üzerinde bileşik resimsel yüzeyler oluşturmuştur.

RED IMPORT 1954 Oil, fabric, newspaper, and wood on canvas (45.7 x 45.7 cm)

UNTITLED (RED PAINTING) 1953–54 Oil, fabric, newspaper, and crayon on canvas and paperboard(37.5 x 29.8 cm)

Bu yapıtlar Rauschenberg’in “Combines” serisinin de ilk işaretlerini verdiği çalışmalardır.

INLET 1959 Combine: oil, newspaper, printed reproductions, paper, wood, metal, fabric, pant leg, zipper, wire hanger, paper clip, can lids, stuffed bird, toy pistol, light socket, conduit, compass, furniture wheel, and corkscrew on canvas (214.6 x 121.9 x 12.7 cm

 

“Combines” (Bileşik Resimleri) serisinde iki boyutlu kolaj denemelerini, yeni bir bakış açısıyla geliştirerek, üç boyutlu asamblajlara taşımıştır.

objenin kendisini, çoğunlukla dışavurumculuğa yakın bir tarz kullanmak suretiyle boya ile kombine etmiş, resim ve kolajın ötesinde asamblaj yaklaşımında mekanda yerleştirmeler yapmıştır.

Robert Rouschenberg, Kanyon, 1959 Kombine Resim,Asamblaj,Tuval Üzerine Karışık Teknik, 205,74×177,8×60,96 cm

Robert Rouschenberg, Monogram,1955-59,Karışık Teknik, 161,29×163,83 cm

Kullandığı farklı materyalleri birleştirerek üç boyut etkisiyle kolajlardan asamblajlar yaratmıştır. Bu üç boyutlu nesnelerle yansıtarak, sanat yapıtını gerçek hayatın formuna yaklaştırmıştır. Kullandığı objeleri dışavurumcu bir ifade olarak kullanmıştır.

Robert Rouschenberg, ‘Bed’ yatak 1956

 

Kombine serilerinin en ünlüsü olan ‘Bed’ yatak çalışması Dadaistlerden Marcel Duchamp ile Kurt Schwitter’in etkisinde yapmıştır. Rauschenberg yatağını, çarşaf takımlarıyla birlikte boyayarak büyük boyutlu bir tablo olarak sunmuştur. Asamblaj sanatında kullanılan günlük yaşamdan objelerin kendi geçmişleri, yaşanmışlıkları, hikâyeleri ile bir araya gelerek kendi hikâyesini ve özgün kimliğini de koruyarak yeniden anlamlanmaktadır.

Rouschenberg kendi sanatını yıkarak, tekrar keşfetmeyi denemesinden dolayı kendisini modernist bir avangart sanatçı olarak tanımlamaktadır. Kendi ironik söylemiyle bu durumu ‘’Avant-garde asla başarılı olamamıştır.Evde başarılıdır ama dış dünyada değil.’’şeklinde açıklamıştır.

50’li yılların sonunda Transfer Drawings denilen resimlerinin ilklerine imza attı. Bunlar gazete ve reklam fotoğraflarını aynadaki görüntüleriyle resim kağıdına ovarak uyarladığı kolajlardan oluşmaktaydı. Rauschenberg medya dünyasının harcı fotoğraflarını sanatsal resim elemanlarıyla karşı karşıya getirmek istiyordu. Amerikan hayatının sembollerini (örneğin atlayan bir paraşütçü, kartal, John F. Kennedy gibi) bir araya getirdiği ilk büyük elek baskılarını 60’lı yılların başında gerçekleştirdi.

Robert Rauschenberg, Buffalo II (1964)

Venedik Bienali’nde en büyük ödülü alarak 1964’te uluslararası alanda ünlenmeyi başardı. Ayrıca ödülün bir diğer önemi ise bu ödülü alan ilk Amerikalı sanatçı olmasıdır.

1962’de resimlerindeki malzemeyi zenginleştirerek, sadece buluntu nesneleri değil, buluntu imajları da kullanmaya başlamıştır. Bu imajları tuvale ipek baskı, fotoğraf transferleri gibi teknikler de kullanmaya başlayarak, Andy Warhol ve pop sanatına yakınlık sergilemiştir.

Front Roll, 1964Lithograph41 1/2 x 29 3/4 in. / 105.4 x 75.6 cm.Edition of 39

Rausehenberg'in çalışmalarını diğer pop sanatçılann yapıtlarından ayııran, resim yüzeyinin organizasyonuydu işaret ettiği farklılaşma bir anlamda otobiyografisinden gelmiş bazı özelliklerden kaynaklanmaktadır. Rouschenberg sanatında da çalışmalarında yaptığı gibi katman katman ilerleyerek sürekli üstüne yeni teknikler ifade biçimleri koyarak gelişmiştir. Rouschenberg sanatını yaşamla sürekli bağdaştırarak her daim canlı tutabilmeyi başarmış bir sanatçıdır, süreklilik daimidir. Yapıtlarında konu ve nesne ile ilgilenmek yerine işlevine geçerliliğine bakmaktadır, Rauschenberg'in amacının medya endüstrisinin mekanik, değersiz röprodüksiyonlarını grafık, sanatsal ve plastik elementlerIe yüzleştirmek, karşılaştırmak olduğu da söylenebilir.

Bellini #4, 1988 Photogravure on paper 60 x 30 3/8 in. / 152.4 x 77.2 cm Edition of 47

Robert Rauschenberg, Almanac, 1962

Robert Rauschenberg, Pledge 1968

Bahar ATA

 

 

 

Tags: , , , , , , , , ,

Bir yorum yazın

Add your comment below. You can also subscribe to these comments via RSS

Aklınızdan geçenleri söyleyin...

You can use these tags:

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong> 

This is a Gravatar-enabled weblog. To get your own globally-recognized-avatar, please register at Gravatar

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.